Actueel GP nieuws
Home » AcroGymPOWER » #TBT op AGP: Tjalling van den Berg over de start van acrogym in Nederland
#TBT op AGP: Tjalling van den Berg over de start van acrogym in Nederland
Foto © Tjalling van den Berg: Kwartettentoernooi Heerenveen

#TBT op AGP: Tjalling van den Berg over de start van acrogym in Nederland

Foto © Tjalling van den Berg

Foto © Tjalling van den Berg

HEERENVEEN –  In Nederland is de sport acrogym nog relatief jong. Waar al jaren turnen werd gegeven, werd pas eind jaren ’80 kennis gemaakt met de sport. Tjalling van den Berg, ECO-Coach, docent CIOS, topturncoach en auteur, was erbij in die eerste jaren toen acrogym zijn entree maakte in de Nederlandse sportwereld en deelde met AcroGymPOWER zijn ervaringen. 

Toch was het niet helemáál nieuw: binnen de turnwereld bestond al langer het begrip ‘wederkerige ondersteuningsoefeningen’, oftewel partneroefeningen. Het kan gezien worden als voorloper van de acrobatische gymnastiek, hoewel het nog een statisch gebeuren was en niet leek op de dynamische en vloeiende sport die acrogym geworden is.
Van den Berg zelf kwam in contact met acrobatiek als ‘losstaande’ sport via de Bulgaarse trainer Emil Angelov, de huidige topsportcoach van DOS Monster. Angelov was in Bulgarije zelf topacrobaat geweest in een heren-viertal – dat de wereldtitel veroverde – en werkte op dat moment als trainer in Leeuwarden, niet ver van van den Bergs thuishonk Heerenveen. Enthousiast geworden zag van den Berg wel toekomst in deze voor Nederland nieuwe gymsport.

In 1989 werd een commissie opgericht met als doel de acrogym in Nederland te ontwikkelen. Samen met Nel Rommers en Hans van Willegen en later ook met Nel van Weele en Ria Meijer concentreerde van den Berg zich in eerste instantie op acrogym als demogym. Mede door de inspanningen van de commissie stond, toen de Wereld Gymnaestrada van 1991 in eigen land gehouden werd (Amsterdam), ook Nederland er in het zonnetje.

Yvon van Gent, destijds trainster van gymnastiekclub TOOS uit Linschoten, vertelde in een artikel in de Woerdense Courant van 15 juni 1989: [CITAAT] “Neem bijvoorbeeld het acro-turnen. Dat is een soort acrobatiek. In Nederland staat deze vorm van gymnastiek nog in de kinderschoenen. In diverse andere landen is het acroturnen veel verder. Dat wordt dan ook door die landen getoond tijdens de Gymnaestrada.” [/einde citaat]
Vanuit de demogym werd verder gekeken. De commissie werkte aan de opbouw van acrogym als aparte sport via de stimuleringsboekjes acrogym bij de KNGV, één van de gymsportbonden in Nederland die later meefuseerde tot de huidige KNGU. De International Federation of Sports Acrobatics (IFSA) die later fuseerde met de internationale gymnastiekfederatie FIG, organiseerde destijds een cursus waar van den Berg en Meijer naar toe gingen. Hier leerden ze wat ze nodig hadden om ook hier in Nederland de zaken gedegen aan te kunnen pakken.
“Met Ria ben ik naar Bulgarije geweest voor internationale scholing van de IFSA in Sofia. Daar hebben we technische, methodische en wedstrijdopbouw opgepakt”, vertelt van den Berg. Met die basis kon dan eindelijk in Nederland een wedstrijdsysteem worden opgezet én de scholing worden aangepakt. In Heerenveen startten Meijer en Van den Berg op het CIOS de opleidingen Acrogymtrainer A en B.
Nationale wedstrijden waren er de eerste jaren nog niet, maar er werden wel onderlinge ontmoetingen geregeld, en wedstrijden met buitenlandse clubs. België was daarbij mooi dichtbij, en onze zuiderburen waren al veel verder met hun ontwikkeling op acrogymgebied. Het optreden van Jeroen Palsma en Vanessa Jonker op de World Games in 1993 (zie de #TBT op AGP van 18 oktober 2018) was ook een positieve stimulans voor de sport.

Foto © Tjalling van den Berg

Foto © Tjalling van den Berg

Vanaf 1993 werd er een wedstrijdagenda opgezet en werden teams ingedeeld in verschillende niveaus. Het was de start van de wedstrijd-sport zoals we die nu beoefenen. WIK-FTC in Heerenveen en RK DOS Kampen waren onder de eerste clubs die acrogym afdelingen opzetten. Van den Berg zelf droeg zijn steentje bij via zijn werk bij Turnschool Heerenveen waar acrogym ruim tien jaar gegeven werd. “Acrogym was toen naast damesturnen, herenturnen en trampoline een gelijkwaardige poot van Turnschool Heerenveen. Turners of turnsters die stopten konden perfect overstappen naar acrogym.”

Ze zijn gestopt met acrogym bij de overstap naar Sportstad Heerenveen. “Alle topsport werd daar ondergebracht. De prioriteit werd op de Olympische sporten gelegd.” Het gebrek aan Olympische status zat dus ook toen al de ontwikkeling van de acrosport in Nederland in de weg. Toch kijkt van den Berg zeer tevreden op die jaren terug. Het was volgens hem “een aaneenschakeling van sportieve, organisatorische en samenwerkingssuccessen met uiteindelijk de erkenning als topsport binnen de KNGU.”

Gevraagd naar bijzondere herinneringen heeft Van den Berg nog wel iets wat hij wil benoemen: “De  unieke constructie van de kwartettentoernooien in Heerenveen in december. Elk team had een turner, een turnster, een trampolinespring(st)er en een acroteam. Met een unieke wedstrijdformule was dit een doorslaand succes en ook begrip voor topsporters onderling.”  Het is een wedstrijdformule die nu in Nederland niet meer voorkomt, maar men zou parallellen kunnen trekken met de opzet van de landenteamcompetitie bij de recente Youth Olympic Games.

Al met al heeft Van den Berg de acrosport vanaf die voorzichtige beginjaren uit zien groeien tot een sport die Nederland inmiddels brons en zilver heeft opgeleverd op zowel EK’s als WK’s, en voor meerdere bijzondere sportmomenten heeft gezorgd voor ons land.

Bijgaande foto’s zijn gemaakt en verstrekt door Tjalling van den Berg ter illustratie van zijn uitleg. Op de tweede foto: Arno Diender, Joan van Düren, Maik Duijnhouwer en Dries Kelderman bij de Gymnaestrada. Op de inzetfoto: Miriam ten Berge, Arianne Perdok en Manja Horstman op het Bosan Kwartettentoernooi. De sportredactie van GymPOWER heeft getracht alle geportretteerden te bereiken om melding te maken van deze publicatie. Een deel heeft reeds gereageerd. Mochten de overigen nog willen reageren, dan hoort de Sportredactie het graag via acro@gympower.nl. 

Artikel © GymPOWER i.s.m. © AcroGymPOWER | Tekst en interview © Martine Hooijenga-Le Duc | Foto’s gemaakt en verstrekt door © Tjalling van den Berg